Wat doet een manueel therapeut? Zo verloopt de behandeling

Wat doet een manueel therapeut precies als u voor het eerst binnenkomt? Bij MoveWell in Hilversum begint de afspraak met een gesprek en een onderzoek van uw gewrichten, spieren en zenuwen, en pas daarna kiest de manueel therapeut de techniek die bij uw klacht past. Na de eerste afspraak weet u wat er aan de hand is, hoeveel behandelingen u ongeveer kunt verwachten en wat u zelf kunt doen.

Wat neemt u mee naar de manueel therapeut en hoe bereidt u zich voor?

Een verwijzing hebt u niet nodig. De manueel therapeut is direct toegankelijk: u belt of boekt online en u kunt vaak binnen een paar dagen terecht. Neem wel uw verzekeringspas mee en, als u die hebt, foto’s, scanverslagen of brieven van een specialist. Die leest de manueel therapeut mee bij het onderzoek.

Trek makkelijke kleding aan waarin u vrij kunt bewegen. Bij rug- of heupklachten is een korte broek handig, bij nek- of schouderklachten een hemd of topje. U hoeft zich niet verder uit te kleden dan nodig is om het gewricht te zien en te voelen.

Bedenk vooraf wanneer de klacht begon, wat hem erger maakt en wat verlichting geeft. Gebruikt u medicijnen, schrijf ze op. Een eerste consult duurt ongeveer drie kwartier, een vervolgafspraak ongeveer een half uur.

Hoe komt de manueel therapeut tot een diagnose?

De diagnose van de manueel therapeut komt niet uit een scan. Het is een optelsom van wat u vertelt en wat hij ziet, voelt en test.

Het gesprek

U vertelt waar de pijn zit, hoe hij begon en wat u er tot nu toe aan hebt gedaan. De manueel therapeut vraagt door: is de pijn scherp of dof, straalt hij uit, wordt u er wakker van, welke bewegingen vermijdt u? Vaak wijst dit gesprek al in de richting van het gewricht dat de klacht veroorzaakt.

Kijken naar houding en bewegen

Daarna staat u op. De manueel therapeut kijkt hoe u staat, loopt, buigt en draait. Hij let op de kant die u ontziet, op een wervel die niet meebeweegt en op een schouder die hoger staat dan de andere.

Gewrichten en spieren testen

Op de behandelbank voelt de manueel therapeut gewricht voor gewricht hoe ver het beweegt en hoe het aanvoelt: soepel, stroef of geblokkeerd. Hij vergelijkt links met rechts en het ene wervelniveau met het andere. Spieren test hij op kracht, lengte en drukpijn. Zo vindt hij het verschil tussen een stijf gewricht en een spier die dat gewricht beschermt.

Zenuwtests bij uitstraling

Straalt de pijn uit naar een arm of been, dan volgen zenuwtests: reflexen, gevoel, kracht en rek op de zenuw. Daarmee ziet de manueel therapeut of een zenuw geraakt is en welke. Dat bepaalt of hij het gewricht mag mobiliseren of dat een andere aanpak verstandiger is.

Screening: is manuele therapie de juiste keuze?

Voor elke behandeling screent de manueel therapeut op signalen waarbij manuele therapie niet de eerste keuze is, bijvoorbeeld kort na een ongeval of bij medicijnen die het bot beïnvloeden. Is daar reden toe, dan hoort u dat meteen en bespreekt hij met u wat wel kan. Maakt u zich zorgen? Neem contact op met de praktijk.

Wat weet u na de eerste afspraak bij de manueel therapeut?

Aan het eind van de eerste afspraak vat de manueel therapeut het onderzoek samen in gewone taal. U hoort welk gewricht of welke structuur de klacht veroorzaakt, waarom die klacht juist bij u ontstond en of manuele therapie de aangewezen behandeling is. Daarna komt het plan: welke techniek hij gebruikt, hoeveel behandelingen u ongeveer kunt verwachten en wat u thuis doet. Meestal is er in de eerste afspraak al tijd voor een eerste behandeling. U krijgt een of twee oefeningen mee, geen tien, zodat u ze ook echt doet. Na elke drie behandelingen kijkt u samen of het plan nog klopt.

Wat doet een manueel therapeut tijdens de behandeling?

De behandeling zelf gebeurt met de handen, op de behandelbank of zittend op een kruk. Dit zijn de vijf technieken die u het vaakst tegenkomt.

Mobilisatie

Bij mobilisatie beweegt de manueel therapeut het gewricht rustig en herhaald tot aan de grens van wat het kan. Zo wint een stijf gewricht stap voor stap ruimte terug. U voelt druk, geen scherpe pijn.

Manipulatie

Een manipulatie is een korte, snelle beweging in een gewricht, vaak met een knappend geluid. Dat geluid is gas dat vrijkomt in het gewrichtsvocht, niet een bot dat verschuift. De manueel therapeut manipuleert alleen na de screening en alleen als u daar toestemming voor geeft. Wilt u het niet, dan bereikt hij met mobilisatie vaak hetzelfde, alleen iets langzamer.

Tractie

Bij tractie trekt de manueel therapeut de gewrichtsvlakken een beetje uit elkaar. Dat vermindert de druk op een tussenwervelschijf of een geïrriteerde zenuw. Tractie gebruikt hij vaak bij nekklachten met uitstraling naar de arm.

Spiertechnieken

Een gewricht dat vastzit, wordt beschermd door spieren die aanspannen. Met druk, rek en spanning-ontspanning maakt de manueel therapeut die spieren rustiger, zodat het gewricht daarna vrijer beweegt.

Oefeningen

Wat de handen losmaken, houdt u zelf in beweging. Daarom sluit elke behandeling af met een oefening voor thuis of voor de oefenruimte van de praktijk. Meer uitleg per techniek leest u op de pagina over mobilisatie, manipulatie en tractie.

Doet manuele therapie pijn?

Meestal niet. Mobilisatie en tractie voelen als stevige druk of een rek, en de manueel therapeut blijft binnen wat u prettig vindt. Een manipulatie kan even spannend zijn door het geluid, maar doet zelden pijn; de meeste mensen voelen direct daarna juist meer ruimte. Wel komt het voor dat u de dag erna een gevoel van spierpijn hebt of dat de plek wat gevoelig is. Dat hoort bij het losmaken van een gewricht dat lang stil heeft gestaan en trekt binnen een dag weg. Voelt iets tijdens de behandeling niet goed, zeg het meteen.

Wat merkt u na een behandeling door de manueel therapeut?

Wat doet u de eerste 24 uur na manuele therapie?

Artrose manuele therapie

Direct na de behandeling voelt het gewricht vaak losser en beweegt u verder dan ervoor. Bij sommige mensen is de pijn meteen minder, bij anderen komt het verschil pas na een nacht slapen. De meeste mensen merken na een tot drie behandelingen verschil, maar niet iedereen. Een enkele keer is de klacht de eerste dag juist wat heviger, alsof u een flinke training hebt gedaan. Ook dat zakt meestal binnen een dag.

De eerste 24 uur houdt u het simpel. Blijf gewoon bewegen: wandelen, fietsen, uw werk doen. Zwaar tillen, een lange autorit of een intensieve training stelt u liever een dag uit, zodat het gewricht kan wennen aan de nieuwe ruimte. Doe de oefening die u hebt meegekregen twee of drie keer, kort. Blijft de pijn na een dag erger dan voor de behandeling, bel de praktijk. Dan kijkt de manueel therapeut met u mee.

Hoeveel behandelingen manuele therapie zijn nodig?

nekpijn behandeling

Dat hangt af van hoe lang de klacht bestaat en van wat u zelf doet. Bij een klacht van een paar weken zijn vaak drie tot zes behandelingen genoeg. Bestaat de klacht al maanden of jaren, dan duurt het langer, omdat spieren, gewrichten en uw manier van bewegen zich op de klacht hebben ingesteld. Een garantie krijgt u niet.

Wat u wel krijgt: na elke drie behandelingen een evaluatie. De manueel therapeut meet opnieuw hoe ver het gewricht beweegt en vraagt wat u in het dagelijks leven merkt. Gaat het vooruit, dan bouwt hij de behandeling af en de oefeningen op. Gaat het niet vooruit, dan verandert het plan. Lees ook wat patiënten uit Bussum, Naarden en Weesp over hun behandeling zeggen op onze ervaringenpagina.

Wanneer haalt de manueel therapeut een collega erbij?

Manuele therapie maakt een gewricht los. Soms is dat niet genoeg, omdat de klacht ook in kracht, conditie of uithoudingsvermogen zit. Dan schakelt de manueel therapeut een collega in. Bij MoveWell werken manueel therapeuten, fysiotherapeuten en oefentherapeuten onder een dak, in een praktijk van 800 vierkante meter met een eigen oefenruimte. Blijkt tijdens de evaluatie dat u vooral spierkracht en belastbaarheid moet opbouwen, dan gaat u door bij de fysiotherapeut.

Bij langdurige rugklachten, of als u al meerdere behandelingen elders hebt gehad zonder resultaat, past een breder programma beter. Daarvoor heeft MoveWell het rugcentrum, waar manuele therapie, rugrevalidatie en oefentherapie in een traject samenkomen. De manueel therapeut draagt zijn bevindingen over.

Vergoeding. Manuele therapie wordt vergoed uit uw aanvullende verzekering; hoeveel behandelingen hangt af van uw polis. U betaalt geen eigen risico. Staat uw aandoening op de chronische lijst, dan vergoedt de basisverzekering vanaf de 21e behandeling. De details staan op de pagina tarieven en vergoeding.

Uw behandelaars: Niels van der Meulen en Niels van Laanen, manueel therapeuten MSc bij MoveWell Hilversum. Tekst bijgewerkt september 2026.

Een afspraak maken bij de manueel therapeut in Hilversum

Niels van der Meulen

Manueel therapeut

Niels van Laanen

Manueel therapeut

Veelgestelde vragen over de behandeling bij de manueel therapeut

Moet ik mij uitkleden bij de manueel therapeut?

Alleen zover nodig om het gewricht te zien en te voelen. Bij nekklachten blijft u meestal gewoon in uw hemd of topje, bij rug- of heupklachten is een korte broek genoeg. Zegt u liever wat u aanhoudt, dan houdt de manueel therapeut daar rekening mee. Vraag gerust om een handdoek of een moment om u om te kleden.

Mag ik iemand meenemen naar de behandeling?

Ja, dat mag altijd. Een partner, ouder of kind kan bij het gesprek en het onderzoek zitten en helpt vaak om de uitleg later thuis nog eens na te vertellen. Voor een kind of iemand die slecht Nederlands spreekt is een begeleider zelfs handig. Meld het even bij het boeken, dan zet de balie een extra stoel klaar.

Kan ik na de behandeling werken en sporten?

Werken kan meestal direct, ook zittend werk. Wandelen en fietsen mogen dezelfde dag. Een zware training, tillen of een lange autorit stelt u liever een dag uit, zodat het gewricht aan de nieuwe ruimte kan wennen. De manueel therapeut zegt na elke behandeling wat voor u geldt en past dat aan uw sport aan.

Wat als ik na drie behandelingen niets merk?

Dan verandert het plan. Na elke drie behandelingen evalueert de manueel therapeut: hij meet de beweging opnieuw en vraagt wat u thuis merkt. Geen verschil betekent een andere techniek, een collega erbij, bijvoorbeeld de fysiotherapeut of het rugcentrum, of een eerlijk gesprek over een andere weg. Doorbehandelen zonder resultaat doen we niet.

Behandelt de manueel therapeut ook kinderen en ouderen?

Ja. Bij kinderen en jongeren gaat het vaak om nek- of rugklachten door groei, sport of veel zitten; de manueel therapeut werkt dan met mobilisatie en oefeningen. Bij ouderen kijkt hij eerst naar botkwaliteit en medicijngebruik en kiest hij zachte technieken. Manipulaties gebeuren alleen na screening en met uw toestemming, op elke leeftijd.

Zonder verwijzing, meestal binnen een paar dagen terecht

Wilt u weten wat de manueel therapeut voor uw klacht kan doen? Bel 035 760 06 45 of boek online. U vindt MoveWell in het souterrain van Medisch Centrum Dudokpark, Hoge Naarderweg 3A in Hilversum, op maandag en donderdag tot 21:00 uur open. MoveWell Feel Better.

Wilt u een afspraak maken bij MoveWell Manueel therapeut Hilversum?