Manuele therapie voor sporters: golf, hockey, wielrennen, paardrijden

Manuele therapie voor sporters draait om een vraag: welk gewricht in de keten beweegt te weinig, zodat een ander te veel moet doen? In ‘t Gooi wordt veel gegolfd, gehockeyd, gefietst en paardgereden, en elk van die sporten belast wervelkolom, heupen en bekken op een eigen manier. De manueel therapeut van MoveWell in Hilversum zoekt de stijve schakel, maakt die los en zorgt samen met de fysiotherapeut dat u hem daarna sterk en beweeglijk houdt.

Waarom komen sporters uit 't Gooi bij de manueel therapeut?

Sporten is goed voor gewrichten, zolang de belasting eerlijk over de keten verdeeld is. Bij de meeste sporten in ‘t Gooi is dat niet zo. Golf en hockey zijn draaisporten: honderden keren per week dezelfde draai. Wielrennen is uren dezelfde gebogen houding, van Hilversum naar de Lage Vuursche en terug. Paardrijden en hockey geven schokken die via het bekken omhoog lopen.

Het gevolg kent u waarschijnlijk al: een rug die na de ronde stijf is, een nek die na tachtig kilometer fietsen niet meer draait. De pijn zit vaak niet in het gewricht dat het probleem veroorzaakt. Een stijve bovenrug laat de lage rug extra draaien. Een stijve heup laat het SI-gewricht het werk doen. Dat noemt de manueel therapeut de keten: elke schakel die te weinig beweegt, schuift zijn werk door naar de buurman.

Welke sport belast welk gewricht?

Elke sport heeft een eigen zwakke plek in de keten. Dit zijn de vijf sporten die we in Hilversum het meest zien.

Golf: bovenrug en heupdraai

Een golfswing is een draai van heupen en bovenrug in tegengestelde richting. Draait de bovenrug niet ver genoeg, dan haalt de golfer de rotatie uit de lage rug, die daar niet voor gebouwd is. Draait de voorste heup niet ver genoeg naar binnen, dan gebeurt hetzelfde. De klacht: lage rugpijn na negen holes.

Hockey: lage rug en heup door de gebogen houding

Hockey speelt u voorovergebogen, met de stick laag bij de grond. Zeventig minuten lang staan de heupen gebogen en de lage rug rond. De heupbuigers worden kort en de facetgewrichten van de onderrug staan te lang in dezelfde stand. De klacht: een rug die na de wedstrijd niet rechtop wil, een stijve heup aan de kant van de voorste voet.

Wielrennen: nek, bovenrug en handen

Op een racefiets is de rug rond en het hoofd geheven om de weg te zien. De bovenrug staat uren in een bocht, de bovenste nekgewrichten uren in strekking, en de druk op de handen komt via polsen en schouders in de nek terecht. De klacht: een nek die na een lange rit niet draait, hoofdpijn vanuit de nek, tintelende handen.

Paardrijden: bekken en lage rug

Op het paard vangt het bekken elke stap op. Beweegt het ene SI-gewricht minder dan het andere, dan slaat de schok scheef door naar de lage rug. Ruiters uit Laren, Blaricum en Eemnes komen met eenzijdige pijn laag in de rug, vooral na de draf.

Hardlopen: heup en SI-gewricht

Hardlopen is duizenden keren dezelfde stap. Strekt een heup niet ver genoeg naar achteren, dan haalt de loper die strekking uit de lage rug en het SI-gewricht. De klacht: pijn in de bil die na een paar kilometer opkomt.

Wat onderzoekt de manueel therapeut bij een sporter?

De manueel therapeut onderzoekt niet alleen de plek waar het pijn doet. Hij loopt de hele keten langs, van de enkel tot de nek, en meet per gewricht hoe ver het beweegt.

Bij de enkel kijkt hij of de voet ver genoeg naar boven kan. Bij de heup meet hij de draai en de strekking naar achteren. Bij de bovenrug test hij de rotatie zittend, met de heupen vast, zodat de lage rug niet kan meehelpen. Bij de nek voelt hij wervel voor wervel of de gewrichten meebewegen.

Daarna vergelijkt hij links met rechts. Vaak komt er een duidelijk beeld uit: een bovenrug die vijftien graden minder draait dan de andere kant, een heup die niet verder strekt dan de neutrale stand. Dat is de schakel die het werk doorschuift.

Wat doet de manueel therapeut bij sportklachten?

Het onderzoek wijst een of twee stijve schakels aan. Daar werkt de manueel therapeut.

Mobilisatie van de stijve schakel

Hij beweegt het gewricht rustig en herhaald tot aan de grens: de heup in draai en strekking, de bovenrug in rotatie, de enkel in buiging. U voelt druk en rek, geen scherpe pijn.

Manipulatie na screening

Zit een wervel in de bovenrug of een SI-gewricht echt geblokkeerd, dan kan een manipulatie sneller werken: een korte, snelle beweging, soms met een knak. De manueel therapeut doet dat alleen na de screening van de eerste afspraak en met uw toestemming. Bij een verse blessure of zwelling wacht hij daarmee.

Samen met de fysiotherapeut: kracht en techniek

Een gewricht dat weer beweegt, moet die beweging ook kunnen dragen. Daarom werkt de manueel therapeut samen met de fysiotherapeut van MoveWell: die traint de kracht rond de losgemaakte schakel en kijkt naar uw techniek, de swing, de zit op het paard, de positie op de fiets. Dat gebeurt in de oefenruimte van de praktijk.

Hoe snel kunt u weer sporten na manuele therapie?

Meestal snel. Na een mobilisatie of manipulatie mag u dezelfde dag rustig bewegen: fietsen op een licht verzet, een wandeling, een rit stapvoets. Een wedstrijd of een zware training stelt u een dag uit, zodat het gewricht aan de nieuwe ruimte kan wennen. De meeste sporters merken na een tot drie behandelingen verschil in hoe ver ze draaien of strekken, maar niet iedereen.

Een stijve heup van een paar weken is vaak binnen drie tot zes behandelingen weer vrij. Een bovenrug die jaren te weinig heeft gedraaid, heeft zes tot twaalf weken nodig, omdat spieren en techniek zich op de stijfheid hebben ingesteld. Doorsporten mag bijna altijd, met een aanpassing: kortere ritten, negen holes in plaats van achttien, een training minder per week. De manueel therapeut spreekt dat per sport met u af.

Hoe voorkomt u dat de gewrichten weer vastlopen?

Mobiliteitsoefeningen per sport, vijf minuten voor de start

Artrose manuele therapie

Een schakel die eenmaal los is, blijft alleen los als u hem elke dag gebruikt. Vijf minuten voor de training, de ronde of de rit is genoeg.

Golfers, hockeyers en hardlopers: bovenrugrotatie zittend, met een opgerolde handdoek tussen de knieën en de armen gekruist voor de borst, tien keer per kant. Daarna heupstrekking in uitvalspas: zak door de voorste knie en duw de heup van het achterste been naar voren tot u rek voelt in de lies, tien tellen, drie keer per kant.

Wielrenners en ruiters: kin intrekken, rechtop zittend, twee tellen vasthouden, tien keer. Daarna de bovenrug strekken over de stoelleuning, handen achter het hoofd, vijf keer. Ruiters doen er de bekkenkanteling in zit bij: naar voren, naar achteren, naar links en naar rechts, vijftien keer.

Meer oefeningen per gewricht vindt u op de pagina’s over de heup, de bovenrug en het bekken en SI-gewricht.

Wanneer is manuele therapie niet de eerste keuze bij een blessure?

nekpijn behandeling

Manuele therapie maakt een stijf gewricht los. Een gewricht dat gezwollen, warm of net verdraaid is, heeft eerst rust en een fysiotherapeut nodig, geen mobilisatie. Een spierscheuring, een breuk of een verse enkelverzwikking horen dus eerst bij de fysiotherapeut of de arts die u al ziet. Bij een klacht die na een val is begonnen, screent de manueel therapeut eerst en behandelt hij pas als het beeld duidelijk is.

Bij een klacht zonder duidelijk moment, die langzaam is opgekomen en erger wordt na de sport, is de manueel therapeut juist de eerste stap. Maakt u zich zorgen? Neem contact op met de praktijk. Lees wat sporters uit Bussum, Laren en Weesp zeggen op onze ervaringenpagina.

Manuele therapie voor sporters in Hilversum: vergoeding en afspraak

U hebt geen verwijzing nodig. U belt of boekt online en kunt vaak binnen een paar dagen terecht. Neem uw hardloopschoenen mee, of bij fietsklachten de zadel- en stuurhoogte van uw fiets; de manueel therapeut kijkt dan meteen naar de positie waarin de klacht ontstaat.

Vergoeding. Manuele therapie voor sporters wordt vergoed uit uw aanvullende verzekering; hoeveel behandelingen hangt af van uw polis. U betaalt geen eigen risico. Staat uw aandoening op de chronische lijst, dan vergoedt de basisverzekering vanaf de 21e behandeling. Alles over de kosten leest u op de pagina tarieven en vergoeding.

Uw behandelaars: Niels van der Meulen en Niels van Laanen, manueel therapeuten MSc bij MoveWell Hilversum. Tekst bijgewerkt september 2026.

Een afspraak maken bij de manueel therapeut voor sporters in Hilversum

Niels van der Meulen

Manueel therapeut

Niels van Laanen

Manueel therapeut

Veelgestelde vragen over gewrichten van de sporter

Moet ik stoppen met golf of hockey tijdens de behandeling?

Bijna nooit helemaal. Meestal spreekt de manueel therapeut een aanpassing af: negen holes in plaats van achttien, een training minder per week, geen wedstrijd de dag na een behandeling. Zo blijft het gewricht in beweging zonder dat u de losgemaakte schakel meteen weer overbelast. Alleen bij een verse blessure met zwelling is een korte pauze verstandig.

Helpt manuele therapie bij een stijve nek na wielrennen?

Vaak wel. Op de racefiets staan de bovenste nekgewrichten uren in strekking en de bovenrug in een bocht. De manueel therapeut maakt de stijve nek- en bovenrugwervels los en kijkt met u naar de afstelling van stuur en zadel. Met een oefening voor de bovenrug en de kin houdt u de nek daarna zelf vrij. Blijven de handen tintelen, dan onderzoekt hij ook de zenuwen.

Is kraken van de rug slecht voor een sporter?

Een manipulatie door de manueel therapeut is voor de meeste sporters veilig en soms de snelste manier om een geblokkeerde wervel weer te laten bewegen. Hij doet het alleen na een screening en met uw toestemming. Zelf de rug kraken voor een wedstrijd heeft weinig zin: u beweegt dan de wervels die al los zijn, niet de stijve schakel die het probleem geeft.

Werkt de manueel therapeut samen met mijn trainer of fysiotherapeut?

Ja. Bij MoveWell werken manueel therapeuten en fysiotherapeuten in een gebouw, dus de overdracht gebeurt aan de koffietafel. Heeft u een trainer of golfpro, dan geeft de manueel therapeut op verzoek door welke schakel stijf was en welke beweging u moet blijven trainen. Zo sluit de techniektraining aan op wat de behandeling heeft losgemaakt.

Zonder verwijzing, ook in de avond na de training

Zit uw heup, rug of nek vast na het golfen, hockeyen, fietsen of rijden? Bel 035 760 06 45 of boek online. U vindt MoveWell in het souterrain van Medisch Centrum Dudokpark, Hoge Naarderweg 3A in Hilversum, op maandag en donderdag tot 21:00 uur open. MoveWell Feel Better.

Wilt u een afspraak maken bij MoveWell Manueel therapeut Hilversum?